Emigreren met kinderen naar Spanje
Laatst bijgewerkt: 1 augustus 2026
Emigreren naar Spanje met kinderen betekent niet alleen een nieuw avontuur voor jezelf, maar ook een grote overgang voor het hele gezin. Goed voorbereid zijn op het vlak van onderwijs, kinderopvang en praktische zaken helpt om de overstap zo soepel mogelijk te laten verlopen. Hieronder vind je de belangrijkste punten waar je rekening mee moet houden bij emigratie met kinderen naar Spanje.
Hoe werkt inschrijving op een Spaanse school?
In Spanje zijn kinderen leerplichtig van 6 tot en met 16 jaar. Inschrijving op een school ("matrícula") verloopt meestal via de gemeente (ayuntamiento) of direct bij de school. Voor buitenlandse kinderen geldt meestal dat je:
- Een bewijs van inschrijving in de gemeente (empadronamiento) nodig hebt
- Identiteitsbewijzen en geboorteaktes van je kind(eren) moet tonen
- Vaccinatieboekjes en eventueel eerdere schoolrapporten meeneemt
De meeste openbare scholen ("colegios públicos") zijn gratis, maar er zijn ook semiprivéscholen ("concertados") en internationale scholen. Internationale scholen zijn vaak Engelstalig of bieden tweetalig onderwijs, maar hebben hogere kosten (meestal €5.000 tot €10.000+ per jaar).
Let op: de inschrijfperiode voor het nieuwe schooljaar is meestal in het voorjaar (maart-mei). Tussentijdse instroom is wel mogelijk, maar afhankelijk van de regio en beschikbare plekken.
Welke taalondersteuning krijgen nieuwkomers?
Op Spaanse openbare scholen is het onderwijs voornamelijk in het Spaans (of een regionale taal zoals Catalaans of Baskisch). Veel scholen bieden extra taalondersteuning voor nieuwkomers (programma’s als "Aula de Enlace" of "Aula de Acogida"), maar de mate en duur van begeleiding verschillen per regio en school. Informeer hier expliciet naar bij de school van je keuze.
Internationale scholen bieden vaak intensieve taalondersteuning en zijn gewend aan kinderen die het Spaans nog niet beheersen.
Wat kost kinderopvang en hoe werkt het?
Kinderopvang en peuterspeelzalen ("guarderías" of "escuelas infantiles") zijn in Spanje deels openbaar, deels particulier. Openbare opvang is goedkoper (soms gratis of inkomensafhankelijk, vanaf ca. €100-€400 per maand), maar de wachttijden kunnen lang zijn. Particuliere opvang kost gemiddeld €300-€600 per maand, afhankelijk van locatie en uren.
Vanaf 3 jaar kunnen kinderen naar de kleuterschool ("educación infantil"), die meestal gratis en onderdeel van het basisschoolnet is.
Hoe werkt kinderbijslag/familie-uitkering?
Spanje kent een beperkte kinderbijslag ("prestación por hijo a cargo"), geregeld door de Seguridad Social (INSS). De uitkering is inkomensafhankelijk en alleen beschikbaar voor gezinnen met een laag inkomen. Veel nieuwkomers ontvangen deze toeslag niet automatisch. Controleer je recht bij het lokale INSS-kantoor na inschrijving in Spanje.
Hoe regel je gezondheidszorg voor kinderen?
Kinderen in Spanje hebben recht op gratis basiszorg via het publieke gezondheidsstelsel (SNS). Na inschrijving bij de gemeente (empadronamiento) kun je je kind aanmelden bij een huisarts ("médico de cabecera") in het lokale gezondheidscentrum (centro de salud). Je hebt hiervoor meestal het Spaanse gezondheidszorgnummer (SIP) nodig, aan te vragen met je inschrijving.
Vaccinaties verlopen grotendeels via het Spaanse Rijksvaccinatieprogramma ("calendario de vacunación"). Neem het vaccinatieboekje van je kind mee; de Spaanse kinderarts kan adviseren over eventueel inhaalvaccinaties.
Wanneer is het beste moment om te verhuizen met kinderen?
Idealiter verhuis je in de zomervakantie (juli-augustus), zodat je kinderen kunnen starten aan het begin van het Spaanse schooljaar (medio september). Zo hebben ze de meeste kans om nieuwe vriendjes te maken en het schoolritme direct mee te pakken. Verhuizen halverwege het schooljaar kan, maar vraagt om extra aandacht voor de overgang en integratie.
Hoe help je kinderen wennen en Spaans leren?
- Geef kinderen tijd om te wennen en wees geduldig met taalproblemen.
- Stimuleer contact met lokale kinderen (sportclubs, naschoolse activiteiten).
- Overweeg in de eerste maanden extra taallessen (privé of via de gemeente).
- Praat open over gevoelens en houd contact met het thuisland, zeker in het begin.
- Maak gebruik van oudergroepen of expat-netwerken voor praktische steun.
Checklist: emigreren met kinderen naar Spanje
- Bespreek het emigratieplan met het hele gezin
- Vraag benodigde documenten op (geboorteaktes, schoolrapporten, vaccinatieboekjes)
- Regel apostilles/vertalingen waar nodig
- Informeer bij potentiële scholen naar toelatingsprocedures en plek
- Meld je gezin aan bij de gemeente (empadronamiento) na aankomst
- Schrijf je kinderen in op de (gekozen) school
- Zoek passende kinderopvang indien nodig
- Vraag het SIP-nummer aan voor toegang tot de gezondheidszorg
- Meld je aan bij een lokale huisarts/kinderarts
- Controleer vaccinatiestatus en maak afspraken bij het centro de salud
- Informeer bij INSS naar eventuele gezinstoeslagen
- Regel naschoolse activiteiten en sportclubs voor integratie
- Zoek contact met andere Nederlandstalige gezinnen/expats
- Houd de emotionele impact in de gaten en blijf in gesprek met je kinderen
Bekijk ook de gratis complete emigratie-checklist voor gezinnen.
Veelgestelde vragen / Frequently asked questions
Moet ik mijn kind laten testen op taalniveau voor inschrijving?
Meestal niet verplicht, maar sommige scholen doen een korte intake om het niveau Spaans en eventueel Engels te meten voor passende begeleiding.
Kan mijn kind instromen halverwege het schooljaar?
Ja, meestal mag dit, al hangt het af van beschikbare plekken. Neem vooraf contact op met de gewenste school en gemeente.
Wat als mijn kind extra ondersteuning nodig heeft?
Spaanse scholen bieden begeleiding voor leerproblemen, maar de mate van ondersteuning varieert per regio en school. Informeer hier expliciet naar bij inschrijving.
De complete emigratiebundel behandelt emigreren met kinderen naar Spanje tot in detail, inclusief actuele procedures en tips.